ସ୍ୱପ୍ନିଳ ବିହଗ-କବିତା – Book Q A Class 8 ସାହିତ୍ୟ ସୁରଭି
ପାଠ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଗତ - ମୋ ବୁଝିବାରେ 📖
(କ) ନିମ୍ନଲିଖୂତ ପ୍ରଶ୍ନଗୁଡ଼ିକର ଠିକ୍ ଉତ୍ତର ପାଖରେ ତାରା (*) ଚିହ୍ନ ଦେବା।
QUESTION 1:
‘ସ୍ୱପ୍ନର ଡେଣା’ କବିତାରେ ନିମ୍ନଲିଖୂତ କେଉଁ ପଂକ୍ତିରେ କବିତାର ମୁଖ୍ୟ ଭାବ ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି ?
(କ) ସ୍ୱପ୍ନଗୁଡ଼ିକ କେବଳ କଳ୍ପନା ।
(ଖ) ସ୍ଵପ୍ନ ସବୁ ଭୁଲିଯିବା ଉଚିତ ।
(ଗ) ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖୁବାର ସ୍ଵାଧୀନତା ରହିବା ଆବଶ୍ୟକ।
(ଘ) ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖୁବା ଭଲ।
ANSWER: (ଗ) ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖୁବାର ସ୍ଵାଧୀନତା ରହିବା ଆବଶ୍ୟକ। *
QUESTION 2:
କାହାକୁ ବାନ୍ଧ ନାହିଁ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି ?
(କ) ପ୍ରେମକୁ
(ଖ) ସ୍ୱପ୍ନକୁ
(ଗ) ଶିକ୍ଷାକୁ
(ଘ) ଅଧୂକାରଗୁଡ଼ିକୁ
ANSWER: (ଖ) ସ୍ୱପ୍ନକୁ *
QUESTION 3:
ଏହି ସ୍ୱପ୍ନଗୁଡ଼ିକର ‘ଡେଣା କାଟ ନାହିଁ’ ବୋଲି କାହିଁକି କଳ୍ପନା କରାଯାଇଛି ?
(କ) ସ୍ୱପ୍ନ ଆମ ଜୀବନରେ କିଛି ନୂଆ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ପ୍ରେରଣା ଦିଏ ।
(ଖ) ସ୍ୱପ୍ନ ତୁମକୁ ସଫଳତାର ଶିଖରରେ ପହଞ୍ଚାଇବ।
(ଗ) ସ୍ୱପ୍ନଗୁଡ଼ିକ ଡେଣା ପରି ଉଡ଼ିଯାଏ।
(ଘ) ସ୍ୱପ୍ନଗୁଡ଼ିକ ପକ୍ଷୀର ପର ପରି ନରମ ଓ ଅନେକ ପ୍ରକାରର।
ANSWER: (କ) ସ୍ୱପ୍ନ ଆମ ଜୀବନରେ କିଛି ନୂଆ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ପ୍ରେରଣା ଦିଏ । *
QUESTION 4:
ସ୍ୱର୍ଗ ସୃଷ୍ଟି କରିବା ପାଇଁ ‘ଆଉ କୌଣସି କଳା’ (ଶିଳ୍ପ କଳା) କହିଲେ କ’ଣ ବୁଝ ?
(କ) ଯେଉଁଠାରେ କୌଣସି ପ୍ରକାର ଶାରୀରିକ ଯନ୍ତ୍ରଣା ନାହିଁ ।
(ଖ) ଯେଉଁଠାରେ ଅତୁଳନୀୟ ଧନ ସମ୍ପତ୍ତି ରହିଛି।
(ଗ) ଯେଉଁଠାରେ ପାରସ୍ପରିକ ସହଯୋଗ ଓ ସଦ୍ଭାବ ଅଛି।
(ଘ) ଯେଉଁଠାରେ ସମସ୍ତେ ପରସ୍ପର ପ୍ରତି ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ଅଟନ୍ତି ।
ANSWER: (ଗ) ଯେଉଁଠାରେ ପାରସ୍ପରିକ ସହଯୋଗ ଓ ସଦ୍ଭାବ ଅଛି। * (ନୋଟ୍: ଘ ଅପ୍ସନ୍ ମଧ୍ୟ ସାମଞ୍ଜସ୍ୟ ରଖୁଛି, କିନ୍ତୁ ଏକ ଆଦର୍ଶ/ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ସମାଜ ଗଠନ ପାଇଁ ପାରସ୍ପରିକ ସହଯୋଗ ଓ ସଦ୍ଭାବ ଅଧିକ ଗ୍ରହଣୀୟ।)
QUESTION 5:
ଯଦି ମଞ୍ଜି ମାଟିରେ ପଡ଼ିଯାଏ ତେବେ କ’ଣ ହୁଏ ?
(କ) ସେ ଶୀଘ୍ର ଉଡ଼ିଯାଇ ପାରେ ।
(ଖ) ମାଟି ଭିତରକୁ ଋଲିଯାଏ।
(ଗ) ତା’ର ଉଡ଼ାଣ ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ ।
(ଘ) ଏହା ଗଜା ହୋଇ ଗଛରେ ପରିଣତ ହୋଇପାରେ ।
ANSWER: (ଘ) ଏହା ଗଜା ହୋଇ ଗଛରେ ପରିଣତ ହୋଇପାରେ । *
(ଖ) ତୁମର ସାଙ୍ଗସାଥୀମାନେ ଭିନ୍ନଭିନ୍ନ ଉତ୍ତର ବାଛି ଥାଇପାରନ୍ତି। ତୁମେ ଏହି ଉତ୍ତରଗୁଡ଼ିକ କାହିଁକି ବାଛିଲ, ସେହି ବିଷୟରେ ସାଙ୍ଗମାନଙ୍କ ସହିତ ଆଲୋଚନା କର।
(ଆଲୋଚନାମୂଳକ ଉତ୍ତର): ଆମେ ଏହି ଉତ୍ତରଗୁଡ଼ିକୁ ବାଛିବାର ମୁଖ୍ୟ କାରଣ ହେଉଛି, କବିତାଟି ମୁଖ୍ୟତଃ ସ୍ୱାଧୀନ ଚିନ୍ତାଧାରା ଓ ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖିବାର ଅଧିକାର ଉପରେ ପର୍ଯ୍ୟବସିତ। ମଣିଷର ଉଚ୍ଚାକାଂକ୍ଷା ବା ସ୍ୱପ୍ନ ତାକୁ ଜୀବନରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିବାକୁ ପ୍ରେରଣା ଯୋଗାଏ ଏବଂ ନିଜ ସୃଜନଶୀଳତା (ଶିଳ୍ପକଳା) ଦ୍ୱାରା ଏହି ପୃଥିବୀରେ ଏକ ସୁନ୍ଦର ସମାଜ (ସ୍ୱର୍ଗ) ସୃଷ୍ଟି କରିବାର ସାମର୍ଥ୍ୟ ଦିଏ। ତେଣୁ ସ୍ୱପ୍ନକୁ ବାଧା ନଦେଇ ତାକୁ ସାକାର କରିବାର ସୁଯୋଗ ଦେବା ଉଚିତ।
ଆପଣଙ୍କ ଅନୁରୋଧ ଅନୁଯାୟୀ "ସ୍ୱପ୍ନଳ ବିହଙ୍ଗ" କବିତାର ପାଠ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଗତ "ମୋ ବୁଝିବାରେ" ବିଭାଗର ପ୍ରଶ୍ନ ଓ ଉତ୍ତରଗୁଡ଼ିକ ନିମ୍ନରେ ଦିଆଗଲା। ଏଗୁଡ଼ିକ ପୃଷ୍ଠା ନଂ ୧୦୭ ଓ ୧୦୮ (Page 107-108) ରୁ ନିଆଯାଇଛି।
ପାଠ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଗତ - ମୋ ବୁଝିବାରେ 📖
(କ) ନିମ୍ନଲିଖୂତ ପ୍ରଶ୍ନଗୁଡ଼ିକର ଠିକ୍ ଉତ୍ତର ପାଖରେ ତାରା (*) ଚିହ୍ନ ଦେବା।
QUESTION 1:
‘ସ୍ୱପ୍ନର ଡେଣା’ କବିତାରେ ନିମ୍ନଲିଖୂତ କେଉଁ ପଂକ୍ତିରେ କବିତାର ମୁଖ୍ୟ ଭାବ ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି ?
(କ) ସ୍ୱପ୍ନଗୁଡ଼ିକ କେବଳ କଳ୍ପନା ।
(ଖ) ସ୍ଵପ୍ନ ସବୁ ଭୁଲିଯିବା ଉଚିତ ।
(ଗ) ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖୁବାର ସ୍ଵାଧୀନତା ରହିବା ଆବଶ୍ୟକ।
(ଘ) ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖୁବା ଭଲ।
ANSWER: (ଗ) ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖୁବାର ସ୍ଵାଧୀନତା ରହିବା ଆବଶ୍ୟକ। *
QUESTION 2:
କାହାକୁ ବାନ୍ଧ ନାହିଁ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି ?
(କ) ପ୍ରେମକୁ
(ଖ) ସ୍ୱପ୍ନକୁ
(ଗ) ଶିକ୍ଷାକୁ
(ଘ) ଅଧୂକାରଗୁଡ଼ିକୁ
ANSWER: (ଖ) ସ୍ୱପ୍ନକୁ *
QUESTION 3:
ଏହି ସ୍ୱପ୍ନଗୁଡ଼ିକର ‘ଡେଣା କାଟ ନାହିଁ’ ବୋଲି କାହିଁକି କଳ୍ପନା କରାଯାଇଛି ?
(କ) ସ୍ୱପ୍ନ ଆମ ଜୀବନରେ କିଛି ନୂଆ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ପ୍ରେରଣା ଦିଏ ।
(ଖ) ସ୍ୱପ୍ନ ତୁମକୁ ସଫଳତାର ଶିଖରରେ ପହଞ୍ଚାଇବ।
(ଗ) ସ୍ୱପ୍ନଗୁଡ଼ିକ ଡେଣା ପରି ଉଡ଼ିଯାଏ।
(ଘ) ସ୍ୱପ୍ନଗୁଡ଼ିକ ପକ୍ଷୀର ପର ପରି ନରମ ଓ ଅନେକ ପ୍ରକାରର।
ANSWER: (କ) ସ୍ୱପ୍ନ ଆମ ଜୀବନରେ କିଛି ନୂଆ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ପ୍ରେରଣା ଦିଏ । *
QUESTION 4:
ସ୍ୱର୍ଗ ସୃଷ୍ଟି କରିବା ପାଇଁ ‘ଆଉ କୌଣସି କଳା’ (ଶିଳ୍ପ କଳା) କହିଲେ କ’ଣ ବୁଝ ?
(କ) ଯେଉଁଠାରେ କୌଣସି ପ୍ରକାର ଶାରୀରିକ ଯନ୍ତ୍ରଣା ନାହିଁ ।
(ଖ) ଯେଉଁଠାରେ ଅତୁଳନୀୟ ଧନ ସମ୍ପତ୍ତି ରହିଛି।
(ଗ) ଯେଉଁଠାରେ ପାରସ୍ପରିକ ସହଯୋଗ ଓ ସଦ୍ଭାବ ଅଛି।
(ଘ) ଯେଉଁଠାରେ ସମସ୍ତେ ପରସ୍ପର ପ୍ରତି ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ଅଟନ୍ତି ।
ANSWER: (ଗ) ଯେଉଁଠାରେ ପାରସ୍ପରିକ ସହଯୋଗ ଓ ସଦ୍ଭାବ ଅଛି। * (ନୋଟ୍: ଘ ଅପ୍ସନ୍ ମଧ୍ୟ ସାମଞ୍ଜସ୍ୟ ରଖୁଛି, କିନ୍ତୁ ଏକ ଆଦର୍ଶ/ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ସମାଜ ଗଠନ ପାଇଁ ପାରସ୍ପରିକ ସହଯୋଗ ଓ ସଦ୍ଭାବ ଅଧିକ ଗ୍ରହଣୀୟ।)
QUESTION 5:
ଯଦି ମଞ୍ଜି ମାଟିରେ ପଡ଼ିଯାଏ ତେବେ କ’ଣ ହୁଏ ?
(କ) ସେ ଶୀଘ୍ର ଉଡ଼ିଯାଇ ପାରେ ।
(ଖ) ମାଟି ଭିତରକୁ ଋଲିଯାଏ।
(ଗ) ତା’ର ଉଡ଼ାଣ ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ ।
(ଘ) ଏହା ଗଜା ହୋଇ ଗଛରେ ପରିଣତ ହୋଇପାରେ ।
ANSWER: (ଘ) ଏହା ଗଜା ହୋଇ ଗଛରେ ପରିଣତ ହୋଇପାରେ । *
(ଖ) ତୁମର ସାଙ୍ଗସାଥୀମାନେ ଭିନ୍ନଭିନ୍ନ ଉତ୍ତର ବାଛି ଥାଇପାରନ୍ତି। ତୁମେ ଏହି ଉତ୍ତରଗୁଡ଼ିକ କାହିଁକି ବାଛିଲ, ସେହି ବିଷୟରେ ସାଙ୍ଗମାନଙ୍କ ସହିତ ଆଲୋଚନା କର।
(ଆଲୋଚନାମୂଳକ ଉତ୍ତର): ଆମେ ଏହି ଉତ୍ତରଗୁଡ଼ିକୁ ବାଛିବାର ମୁଖ୍ୟ କାରଣ ହେଉଛି, କବିତାଟି ମୁଖ୍ୟତଃ ସ୍ୱାଧୀନ ଚିନ୍ତାଧାରା ଓ ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖିବାର ଅଧିକାର ଉପରେ ପର୍ଯ୍ୟବସିତ। ମଣିଷର ଉଚ୍ଚାକାଂକ୍ଷା ବା ସ୍ୱପ୍ନ ତାକୁ ଜୀବନରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିବାକୁ ପ୍ରେରଣା ଯୋଗାଏ ଏବଂ ନିଜ ସୃଜନଶୀଳତା (ଶିଳ୍ପକଳା) ଦ୍ୱାରା ଏହି ପୃଥିବୀରେ ଏକ ସୁନ୍ଦର ସମାଜ (ସ୍ୱର୍ଗ) ସୃଷ୍ଟି କରିବାର ସାମର୍ଥ୍ୟ ଦିଏ। ତେଣୁ ସ୍ୱପ୍ନକୁ ବାଧା ନଦେଇ ତାକୁ ସାକାର କରିବାର ସୁଯୋଗ ଦେବା ଉଚିତ।
🌟 WithTeachers.in🌟
📖 କବିତାର ପଦଗୁଡ଼ିକ ଆଲୋଚନା କରିବା - [Page 108-109]
କବିତାରୁ କିଛି ପଦ ବା ପଂକ୍ତି ଦିଆଯାଇଛି । ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଭଲଭାବେ ପଢ଼ିବା, ଚିନ୍ତାକରିବା ଓ କ’ଣ ବୁଝିଲ ସାଙ୍ଗସାଥୀମାନଙ୍କ ସହିତ ଆଲୋଚନା କରି ଲେଖୁବା ।
QUESTION (କ):
‘ସୁଗନ୍ଧ ସିନା ବିଛୁରିତ ହୁଏ
ଫେରି ଆସେ କ'ଣ ଧରଣୀରେ ?
ମଞ୍ଜି ବୁଣାଯାଏ ମାଟିର ବୁକୁରେ
ତାହାକି ଗଗନେ ଉଡ଼ିପାରେ ? ’
ANSWER ✅: ଏହି ପଦରୁ ଆମେ ବୁଝିଲୁ ଯେ ପ୍ରକୃତିର ପ୍ରତ୍ୟେକ ବସ୍ତୁର ନିଜସ୍ୱ ସ୍ଥାନ ଓ ଗତି ଅଛି 🌸। ଫୁଲର ବାସ୍ନା ଥରେ ଉଡ଼ିଗଲେ ତାହା ପୁଣି ଫେରିଆସେ ନାହିଁ, ଏବଂ ମାଟିତଳେ ପୋତା ଯାଇଥିବା ମଞ୍ଜି କେବେ ଆକାଶରେ ଉଡ଼ିପାରେ ନାହିଁ 🌱। ଠିକ୍ ସେହିପରି ସ୍ୱପ୍ନର ସ୍ଥାନ ହେଉଛି ଉନ୍ମୁକ୍ତ ଆକାଶ; ତାକୁ ମାଟିର ବାସ୍ତବତାରେ ବାନ୍ଧିବା ଅନୁଚିତ।
QUESTION (ଖ):
‘ମୁକ୍ତଗଗନରେ ବୁଲିବାକୁ ଦିଅ
ଫେରି ଆସୁ ତାରା ଜହ୍ନ ଛୁଇଁ ।
ମେଘରୁ ରଙ୍ଗ କିରଣୁ ଆଲୋକ
ଆଣିବ ନିଶ୍ଚୟ ଏ ଧରାକୁ।’
ANSWER ✅: ଏହି ପଂକ୍ତିରୁ ବୁଝାପଡ଼େ ଯେ, ଆମ ସ୍ୱପ୍ନକୁ କୌଣସି ବାଧାବିଘ୍ନ ନଦେଇ ମୁକ୍ତ ଆକାଶରେ ଉଡ଼ିବାକୁ ଦେବା ଉଚିତ ☁️। ସ୍ୱପ୍ନ ଯେତେ ଉଚ୍ଚ ହେବ (ତାରା ଓ ଜହ୍ନ ଛୁଇଁବ), ସେ ମାନବ ସମାଜ ପାଇଁ ମେଘରୁ ରଙ୍ଗ ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟରୁ ଆଲୋକ ଆଣି ଏହି ପୃଥିବୀକୁ ଆହୁରି ସୁନ୍ଦର ଓ ଆଲୋକିତ କରିବ 🌈। ଅର୍ଥାତ୍ ଉଚ୍ଚ ଆକାଂକ୍ଷା ହିଁ ସଫଳତା ଆଣିଦିଏ।
🌟 WithTeachers.in🌟
🤝 ମିଳିମିଶି ଯୋଡ଼ିବା - [Page 109]
କବିତାର କିଛି ଧାଡ଼ି ‘କ’ ସ୍ତମ୍ଭରେ ଦିଆଯାଇଛି । ସେହି ଧାଡ଼ିଗୁଡ଼ିକର ଅର୍ଥ ତଥା ପ୍ରସଙ୍ଗ ସ୍ତମ୍ଭ ‘ଖ’ରେ ଦିଆଯାଇଛି । ଧାଡ଼ିଗୁଡ଼ିକର ଠିକ୍ ଅର୍ଥ ଓ ପ୍ରସଙ୍ଗକୁ ରେଖାଦ୍ୱାରା ମିଳନ କର ।
ANSWER ✅:
| ‘କ’ ସ୍ତମ୍ଭ (କବିତାର ଧାଡ଼ି) | ‘ଖ’ ସ୍ତମ୍ଭ (ସଠିକ୍ ଅର୍ଥ ଓ ପ୍ରସଙ୍ଗ) |
|
୧. ସ୍ଵପ୍ନର ଡେଣା କାଟ ନାହିଁ କେବେ, ଗତି ରୋକ ନାହିଁ ଜୀବନରେ
|
୩. ପକ୍ଷୀର ଡେଣା କାଟିଦେଲେ ସେ ଉଡ଼ି ପାରେ ନାହିଁ । ସେହିପରି ସ୍ଵପ୍ନରେ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି କଲେ ତାହାର କଳ୍ପନା ଓ ସମ୍ଭାବନା ନଷ୍ଟ ହୋଇଯିବ। |
|
୨. ଉଭୟର ସ୍ଥିତି ସ୍ଵପ୍ନରେ ଭାସି ଉଡ଼ି ଆସେ ଆଖୁ ଭିତରକୁ
|
୫. ସ୍ଵପ୍ନର ଉଡ଼ାଣ ଓ ଅବତରଣର ଦୁଇ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ ସ୍ୱାଧୀନ ଭାବେ ଭିତରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ। କଳ୍ପନାର ଦୃଷ୍ଟି ମଧ୍ୟରେ ଏହାର ଅବସ୍ଥିତି। |
|
୩. ଆରୋହଣ ତାର ରୋକ ନାହିଁ, ଅବରୋହଣକୁ ବାନ୍ଧ ନାହିଁ
|
୧. ସ୍ଵପ୍ନର ଉଡ଼ାଣ ଓ ଅବତରଣରେ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି କର ନାହିଁ । କାରଣ ସ୍ଵାଧୀନତା ହେଉଛି ସ୍ୱପ୍ନ ସାକାର କରିବାର ଋବିକାଠି। |
|
୪. ଆକାଶେ ପହଁଞ୍ଚୁ ସ୍ଵପ୍ନର ପକ୍ଷୀ ବାନ୍ଧି ରଖ ନାହିଁ ପୃଥିବୀରେ
|
୨. ସ୍ଵପ୍ନକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟସ୍ଥଳରେ ପହଞ୍ଚାଇବା ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କର। ଏହାକୁ ମାଟିରେ ବାନ୍ଧି ରଖ ନାହିଁ। |
|
୫. ସ୍ୱର୍ଗ ସୃଷ୍ଟିର ଶିଳ୍ପ କଳାକୁ ଶିଖାଇବ ଜଣେ ମଣିଷକୁ
|
୪. ସୃଜନଶୀଳ ଓ ମୁକ୍ତ ଚିନ୍ତାଧାରାର କଳା ସମାଜକୁ ସରସ, ସୁନ୍ଦର ଓ ସମୃଦ୍ଧ କରି ସ୍ୱର୍ଗର ମହକକୁ ମଣିଷ ଏ ଧରାରେ ସୃଷ୍ଟି କରିପାରିବ। |
🤔 କବିତା ପଢ଼ିବା ଓ ଚିନ୍ତା କରିବା - [Page 109-110]
କବିତାଟି ଭଲଭାବେ ପଢ଼, ବୁଝ ଓ ନିମ୍ନଲିଖିତ ପ୍ରଶ୍ନଗୁଡ଼ିକର ଉତ୍ତର ଲେଖ।
QUESTION (କ): କବିତାରେ ‘ ବାନ୍ଧି ରଖ ନାହିଁ’, ‘ଡେଣା କାଟ ନାହିଁ’ ପଦଗୁଡ଼ିକ କାହାକୁ ସମ୍ବୋଧୂତ କରାଯାଇଛି ?
ANSWER ✅: କବିତାରେ ଏହି ପଦଗୁଡ଼ିକ ମଣିଷର 'ସ୍ୱପ୍ନ' ଅର୍ଥାତ୍ ସ୍ୱପ୍ନ ରୂପକ ବିହଙ୍ଗ (ପକ୍ଷୀ) କୁ ସମ୍ବୋଧିତ କରାଯାଇଛି 🕊️।
QUESTION (ଖ): ‘ସ୍ୱପ୍ନର ଗତିକୁ ବନ୍ଦ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ’ – ଏହା କବିତାରେ କାହିଁକି କୁହାଯାଇଛି ?
ANSWER ✅: କାରଣ ସ୍ୱପ୍ନ ହିଁ ମଣିଷ ଜୀବନରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିବାର ପ୍ରେରଣା ଦିଏ। ସ୍ୱପ୍ନର ଗତିକୁ ବନ୍ଦ କଲେ ଜୀବନର ବିକାଶ ଓ ନୂତନ କିଛି ସୃଷ୍ଟି କରିବାର ସମ୍ଭାବନା ନଷ୍ଟ ହୋଇଯିବ 🚀।
QUESTION (ଗ): ସ୍ଵପ୍ନକୁ ଦର୍ଶାଇବା ପାଇଁ କବିତାରେ ‘ସୁଗନ୍ଧ’, ‘ମଞ୍ଜି’, ‘ଧୂଆଁ’, ‘ଆଲୋକ’ ପରି ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକର ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଛି । ସ୍ୱପ୍ନକୁ ସାକାର କରିବା ପାଇଁ କବିତାରେ କେଉଁ ଶବ୍ଦ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଛି ?
ANSWER ✅: ସ୍ୱପ୍ନକୁ ସାକାର କରିବା ପାଇଁ କବିତାରେ 'ସ୍ୱର୍ଗ ସୃଷ୍ଟିର ଶିଳ୍ପ କଳା' ଏବଂ 'ରଙ୍ଗ କିରଣୁ ଆଲୋକ' ପରି ଶବ୍ଦର ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଛି 🎨।
QUESTION (ଘ): କବିତାରେ ଆରୋହଣ ଓ ଅବରୋହଣ ଶବ୍ଦ ପ୍ରୟୋଗର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କ'ଣ ?
ANSWER ✅: ମଣିଷ ମନରେ ଆସୁଥିବା ଉଚ୍ଚାକାଂକ୍ଷା ବା ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖିବାର ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ 'ଆରୋହଣ' ଏବଂ ସେହି ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱପ୍ନକୁ ଆଣି ପୃଥିବୀରେ ବା ବାସ୍ତବତାରେ ପରିଣତ କରିବା ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ 'ଅବରୋହଣ' ହିସାବରେ ଦର୍ଶାଇବା ପାଇଁ ଏହି ଶବ୍ଦ ପ୍ରୟୋଗ ହୋଇଛି 📈📉।
QUESTION (ଙ): ସ୍ଵପ୍ନ କ’ଣ ଆଖୁ ଭିତରକୁ ଉଡ଼ି ଆସେ ଓ ବାସ୍ତବରେ ପରିଣତ ହୁଏ ? ନିଜର ଅଭିଜ୍ଞତା ଯଦି ଥାଏ ତେବେ ତାହାକୁ ବନ୍ଧୁମାନଙ୍କ ସହିତ ଆଲୋଚନା କର ଓ ଲେଖ।
ANSWER ✅: ହଁ, ସ୍ୱପ୍ନ ପ୍ରଥମେ ମଣିଷର ଆଖି ଓ ମନରେ ଆସିଥାଏ। ଯେତେବେଳେ ମଣିଷ ଦୃଢ଼ ଇଚ୍ଛାଶକ୍ତି ଓ କଠିନ ପରିଶ୍ରମ କରେ, ସେତେବେଳେ ସେହି ସ୍ୱପ୍ନ ନିଶ୍ଚୟ ବାସ୍ତବରେ ପରିଣତ ହୁଏ। (ଉଦାହରଣସ୍ୱରୂପ: ମୁଁ ଗୋଟିଏ ବିଜ୍ଞାନ ପ୍ରକଳ୍ପରେ ପ୍ରଥମ ହେବାର ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖିଥିଲି, ଆଉ କଠିନ ପରିଶ୍ରମ ଦ୍ୱାରା ତାହା ବାସ୍ତବରେ ପରିଣତ ହୋଇପାରିଥିଲା) 🏆।
ଯଦି ଆପଣ ଏହାର ପରବର୍ତ୍ତୀ ବିଭାଗଗୁଡ଼ିକ (ଯଥା: ଅନୁମାନ ଏବଂ କଳ୍ପନା, ବ୍ୟାକରଣ/ଶବ୍ଦର ଆଲୋଚନା) ର ଉତ୍ତର ଚାହାଁନ୍ତି, ଦୟାକରି ଜଣାନ୍ତୁ।
📖 କବିତାର ପଦଗୁଡ଼ିକ ଆଲୋଚନା କରିବା - [Page 108-109]
କବିତାରୁ କିଛି ପଦ ବା ପଂକ୍ତି ଦିଆଯାଇଛି । ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଭଲଭାବେ ପଢ଼ିବା, ଚିନ୍ତାକରିବା ଓ କ’ଣ ବୁଝିଲ ସାଙ୍ଗସାଥୀମାନଙ୍କ ସହିତ ଆଲୋଚନା କରି ଲେଖୁବା ।
QUESTION (କ):
‘ସୁଗନ୍ଧ ସିନା ବିଛୁରିତ ହୁଏ
ଫେରି ଆସେ କ'ଣ ଧରଣୀରେ ?
ମଞ୍ଜି ବୁଣାଯାଏ ମାଟିର ବୁକୁରେ
ତାହାକି ଗଗନେ ଉଡ଼ିପାରେ ? ’
ANSWER ✅: ଏହି ପଦରୁ ଆମେ ବୁଝିଲୁ ଯେ ପ୍ରକୃତିର ପ୍ରତ୍ୟେକ ବସ୍ତୁର ନିଜସ୍ୱ ସ୍ଥାନ ଓ ଗତି ଅଛି 🌸। ଫୁଲର ବାସ୍ନା ଥରେ ଉଡ଼ିଗଲେ ତାହା ପୁଣି ଫେରିଆସେ ନାହିଁ, ଏବଂ ମାଟିତଳେ ପୋତା ଯାଇଥିବା ମଞ୍ଜି କେବେ ଆକାଶରେ ଉଡ଼ିପାରେ ନାହିଁ 🌱। ଠିକ୍ ସେହିପରି ସ୍ୱପ୍ନର ସ୍ଥାନ ହେଉଛି ଉନ୍ମୁକ୍ତ ଆକାଶ; ତାକୁ ମାଟିର ବାସ୍ତବତାରେ ବାନ୍ଧିବା ଅନୁଚିତ।
QUESTION (ଖ):
‘ମୁକ୍ତଗଗନରେ ବୁଲିବାକୁ ଦିଅ
ଫେରି ଆସୁ ତାରା ଜହ୍ନ ଛୁଇଁ ।
ମେଘରୁ ରଙ୍ଗ କିରଣୁ ଆଲୋକ
ଆଣିବ ନିଶ୍ଚୟ ଏ ଧରାକୁ।’
ANSWER ✅: ଏହି ପଂକ୍ତିରୁ ବୁଝାପଡ଼େ ଯେ, ଆମ ସ୍ୱପ୍ନକୁ କୌଣସି ବାଧାବିଘ୍ନ ନଦେଇ ମୁକ୍ତ ଆକାଶରେ ଉଡ଼ିବାକୁ ଦେବା ଉଚିତ ☁️। ସ୍ୱପ୍ନ ଯେତେ ଉଚ୍ଚ ହେବ (ତାରା ଓ ଜହ୍ନ ଛୁଇଁବ), ସେ ମାନବ ସମାଜ ପାଇଁ ମେଘରୁ ରଙ୍ଗ ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟରୁ ଆଲୋକ ଆଣି ଏହି ପୃଥିବୀକୁ ଆହୁରି ସୁନ୍ଦର ଓ ଆଲୋକିତ କରିବ 🌈। ଅର୍ଥାତ୍ ଉଚ୍ଚ ଆକାଂକ୍ଷା ହିଁ ସଫଳତା ଆଣିଦିଏ।
🤝 ମିଳିମିଶି ଯୋଡ଼ିବା - [Page 109]
କବିତାର କିଛି ଧାଡ଼ି ‘କ’ ସ୍ତମ୍ଭରେ ଦିଆଯାଇଛି । ସେହି ଧାଡ଼ିଗୁଡ଼ିକର ଅର୍ଥ ତଥା ପ୍ରସଙ୍ଗ ସ୍ତମ୍ଭ ‘ଖ’ରେ ଦିଆଯାଇଛି । ଧାଡ଼ିଗୁଡ଼ିକର ଠିକ୍ ଅର୍ଥ ଓ ପ୍ରସଙ୍ଗକୁ ରେଖାଦ୍ୱାରା ମିଳନ କର ।
ANSWER ✅:
| ‘କ’ ସ୍ତମ୍ଭ (କବିତାର ଧାଡ଼ି) | ‘ଖ’ ସ୍ତମ୍ଭ (ସଠିକ୍ ଅର୍ଥ ଓ ପ୍ରସଙ୍ଗ) |
|
୧. ସ୍ଵପ୍ନର ଡେଣା କାଟ ନାହିଁ କେବେ, ଗତି ରୋକ ନାହିଁ ଜୀବନରେ
|
୩. ପକ୍ଷୀର ଡେଣା କାଟିଦେଲେ ସେ ଉଡ଼ି ପାରେ ନାହିଁ । ସେହିପରି ସ୍ଵପ୍ନରେ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି କଲେ ତାହାର କଳ୍ପନା ଓ ସମ୍ଭାବନା ନଷ୍ଟ ହୋଇଯିବ। |
|
୨. ଉଭୟର ସ୍ଥିତି ସ୍ଵପ୍ନରେ ଭାସି ଉଡ଼ି ଆସେ ଆଖୁ ଭିତରକୁ
|
୫. ସ୍ଵପ୍ନର ଉଡ଼ାଣ ଓ ଅବତରଣର ଦୁଇ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ ସ୍ୱାଧୀନ ଭାବେ ଭିତରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ। କଳ୍ପନାର ଦୃଷ୍ଟି ମଧ୍ୟରେ ଏହାର ଅବସ୍ଥିତି। |
|
୩. ଆରୋହଣ ତାର ରୋକ ନାହିଁ, ଅବରୋହଣକୁ ବାନ୍ଧ ନାହିଁ
|
୧. ସ୍ଵପ୍ନର ଉଡ଼ାଣ ଓ ଅବତରଣରେ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି କର ନାହିଁ । କାରଣ ସ୍ଵାଧୀନତା ହେଉଛି ସ୍ୱପ୍ନ ସାକାର କରିବାର ଋବିକାଠି। |
|
୪. ଆକାଶେ ପହଁଞ୍ଚୁ ସ୍ଵପ୍ନର ପକ୍ଷୀ ବାନ୍ଧି ରଖ ନାହିଁ ପୃଥିବୀରେ
|
୨. ସ୍ଵପ୍ନକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟସ୍ଥଳରେ ପହଞ୍ଚାଇବା ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କର। ଏହାକୁ ମାଟିରେ ବାନ୍ଧି ରଖ ନାହିଁ। |
|
୫. ସ୍ୱର୍ଗ ସୃଷ୍ଟିର ଶିଳ୍ପ କଳାକୁ ଶିଖାଇବ ଜଣେ ମଣିଷକୁ
|
୪. ସୃଜନଶୀଳ ଓ ମୁକ୍ତ ଚିନ୍ତାଧାରାର କଳା ସମାଜକୁ ସରସ, ସୁନ୍ଦର ଓ ସମୃଦ୍ଧ କରି ସ୍ୱର୍ଗର ମହକକୁ ମଣିଷ ଏ ଧରାରେ ସୃଷ୍ଟି କରିପାରିବ। |
🤔 କବିତା ପଢ଼ିବା ଓ ଚିନ୍ତା କରିବା - [Page 109-110]
କବିତାଟି ଭଲଭାବେ ପଢ଼, ବୁଝ ଓ ନିମ୍ନଲିଖିତ ପ୍ରଶ୍ନଗୁଡ଼ିକର ଉତ୍ତର ଲେଖ।
QUESTION (କ): କବିତାରେ ‘ ବାନ୍ଧି ରଖ ନାହିଁ’, ‘ଡେଣା କାଟ ନାହିଁ’ ପଦଗୁଡ଼ିକ କାହାକୁ ସମ୍ବୋଧୂତ କରାଯାଇଛି ?
ANSWER ✅: କବିତାରେ ଏହି ପଦଗୁଡ଼ିକ ମଣିଷର 'ସ୍ୱପ୍ନ' ଅର୍ଥାତ୍ ସ୍ୱପ୍ନ ରୂପକ ବିହଙ୍ଗ (ପକ୍ଷୀ) କୁ ସମ୍ବୋଧିତ କରାଯାଇଛି 🕊️।
QUESTION (ଖ): ‘ସ୍ୱପ୍ନର ଗତିକୁ ବନ୍ଦ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ’ – ଏହା କବିତାରେ କାହିଁକି କୁହାଯାଇଛି ?
ANSWER ✅: କାରଣ ସ୍ୱପ୍ନ ହିଁ ମଣିଷ ଜୀବନରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିବାର ପ୍ରେରଣା ଦିଏ। ସ୍ୱପ୍ନର ଗତିକୁ ବନ୍ଦ କଲେ ଜୀବନର ବିକାଶ ଓ ନୂତନ କିଛି ସୃଷ୍ଟି କରିବାର ସମ୍ଭାବନା ନଷ୍ଟ ହୋଇଯିବ 🚀।
QUESTION (ଗ): ସ୍ଵପ୍ନକୁ ଦର୍ଶାଇବା ପାଇଁ କବିତାରେ ‘ସୁଗନ୍ଧ’, ‘ମଞ୍ଜି’, ‘ଧୂଆଁ’, ‘ଆଲୋକ’ ପରି ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକର ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଛି । ସ୍ୱପ୍ନକୁ ସାକାର କରିବା ପାଇଁ କବିତାରେ କେଉଁ ଶବ୍ଦ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଛି ?
ANSWER ✅: ସ୍ୱପ୍ନକୁ ସାକାର କରିବା ପାଇଁ କବିତାରେ 'ସ୍ୱର୍ଗ ସୃଷ୍ଟିର ଶିଳ୍ପ କଳା' ଏବଂ 'ରଙ୍ଗ କିରଣୁ ଆଲୋକ' ପରି ଶବ୍ଦର ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଛି 🎨।
QUESTION (ଘ): କବିତାରେ ଆରୋହଣ ଓ ଅବରୋହଣ ଶବ୍ଦ ପ୍ରୟୋଗର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କ'ଣ ?
ANSWER ✅: ମଣିଷ ମନରେ ଆସୁଥିବା ଉଚ୍ଚାକାଂକ୍ଷା ବା ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖିବାର ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ 'ଆରୋହଣ' ଏବଂ ସେହି ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱପ୍ନକୁ ଆଣି ପୃଥିବୀରେ ବା ବାସ୍ତବତାରେ ପରିଣତ କରିବା ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ 'ଅବରୋହଣ' ହିସାବରେ ଦର୍ଶାଇବା ପାଇଁ ଏହି ଶବ୍ଦ ପ୍ରୟୋଗ ହୋଇଛି 📈📉।
QUESTION (ଙ): ସ୍ଵପ୍ନ କ’ଣ ଆଖୁ ଭିତରକୁ ଉଡ଼ି ଆସେ ଓ ବାସ୍ତବରେ ପରିଣତ ହୁଏ ? ନିଜର ଅଭିଜ୍ଞତା ଯଦି ଥାଏ ତେବେ ତାହାକୁ ବନ୍ଧୁମାନଙ୍କ ସହିତ ଆଲୋଚନା କର ଓ ଲେଖ।
ANSWER ✅: ହଁ, ସ୍ୱପ୍ନ ପ୍ରଥମେ ମଣିଷର ଆଖି ଓ ମନରେ ଆସିଥାଏ। ଯେତେବେଳେ ମଣିଷ ଦୃଢ଼ ଇଚ୍ଛାଶକ୍ତି ଓ କଠିନ ପରିଶ୍ରମ କରେ, ସେତେବେଳେ ସେହି ସ୍ୱପ୍ନ ନିଶ୍ଚୟ ବାସ୍ତବରେ ପରିଣତ ହୁଏ। (ଉଦାହରଣସ୍ୱରୂପ: ମୁଁ ଗୋଟିଏ ବିଜ୍ଞାନ ପ୍ରକଳ୍ପରେ ପ୍ରଥମ ହେବାର ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖିଥିଲି, ଆଉ କଠିନ ପରିଶ୍ରମ ଦ୍ୱାରା ତାହା ବାସ୍ତବରେ ପରିଣତ ହୋଇପାରିଥିଲା) 🏆।
ଯଦି ଆପଣ ଏହାର ପରବର୍ତ୍ତୀ ବିଭାଗଗୁଡ଼ିକ (ଯଥା: ଅନୁମାନ ଏବଂ କଳ୍ପନା, ବ୍ୟାକରଣ/ଶବ୍ଦର ଆଲୋଚନା) ର ଉତ୍ତର ଚାହାଁନ୍ତି, ଦୟାକରି ଜଣାନ୍ତୁ।