📘

WithTeachers

Learning Together

© WithTeachers

Designed with for a better world.
Class 9 ଜୀବ ବିଜ୍ଞାନ
ଖାଦ୍ୟ ସଂପଦର ଉନ୍ନତିକରଣ

ଖାଦ୍ୟ ସଂପଦର ଉନ୍ନତିକରଣ – Book Q A Class 9 ଜୀବ ବିଜ୍ଞାନ

ପ୍ରଶ୍ନାବଳୀ (Questionnaire)

📝 1.

Question: ❓ ଆଜିର ଯୁଗରେ ଖାଦ୍ୟ ଉତ୍ପାଦନ ଉନ୍ନତିକରଣ ଉପରେ କାହିଁକି ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯାଉଛି ?

Answer: 💡 ଆଜିର ବର୍ଦ୍ଧିତ ଜନସଂଖ୍ୟାର ଖାଦ୍ୟ ଚାହିଦା ପୂରଣ କରିବା ପାଇଁ ଅଧିକ ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟର ଆବଶ୍ୟକତା ରହିଛି। ମାତ୍ର ବର୍ତ୍ତମାନର ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ, ବଦଳୁଥିବା ପରିବେଶ ଏବଂ ଚାଷ ଜମିର ଦ୍ରୁତ ହ୍ରାସ କାରଣରୁ ଉତ୍ପାଦନ ବଢ଼ାଇବା କଷ୍ଟକର ହେଉଛି। ତେଣୁ ଏହି ସବୁ ପ୍ରତିବନ୍ଧକକୁ ଏଡାଇ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଇବା ପାଇଁ ଖାଦ୍ୟ ଉତ୍ପାଦନର ଉନ୍ନତିକରଣ ଉପରେ ବିଶେଷ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯାଉଛି।

📝 2.

Question: ❓ ଖାଦ୍ୟ ଉତ୍ପାଦନ ବୃଦ୍ଧି କରିବାପାଇଁ କି କି ପଦକ୍ଷେପ ଦରକାର ତାହା ଉଲ୍ଲେଖ କର ।

Answer: 💡 ଖାଦ୍ୟ ଉତ୍ପାଦନ ବୃଦ୍ଧି କରିବା ପାଇଁ ନିମ୍ନଲିଖିତ ପଦକ୍ଷେପଗୁଡ଼ିକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦରକାର:

  • 🌱 ଉଚ୍ଚ ଗୁଣବତ୍ତା ସମ୍ପନ୍ନ ଏବଂ ରୋଗ ପ୍ରତିରୋଧକ ମଞ୍ଜିର ଚୟନ କରିବା।

  • 🧪 ରାସାୟନିକ ଓ ଜୈବିକ ସାର ମାଧ୍ୟମରେ ମୃତ୍ତିକାରେ ପୋଷକର ସଠିକ୍ ବ୍ୟବହାର କରିବା।

  • 🛡️ କୀଟନାଶକ ଓ ରୋଗ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ବ୍ୟବସ୍ଥା ମାଧ୍ୟମରେ ଫସଲର ଉପଯୁକ୍ତ ସଂରକ୍ଷଣ କରିବା।

  • 🐄 ମିଶ୍ରିତ କୃଷି (ଯଥା: ଗୋପାଳନ, କୁକୁଡ଼ା ପାଳନ, ଏବଂ ମତ୍ସ୍ୟ ଚାଷ) ଉପରେ ଅଧିକ ଧ୍ୟାନ ଦେବା।

📝 3.

Question: ❓ ପଶୁପାଳନ କହିଲେ କ'ଣ ବୁଝ ?

Answer: 💡 ବୈଜ୍ଞାନିକ ପଦ୍ଧତି ଅବଲମ୍ବନ କରି ଉନ୍ନତମାନର ଖାଦ୍ୟ, ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟକର ବାସଗୃହ, ଉନ୍ନତ ପ୍ରଜନନ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଏବଂ ରୋଗ ନିବାରଣ ବ୍ୟବସ୍ଥା ମାଧ୍ୟମରେ ପଶୁ ସମ୍ପଦରୁ ଅଧିକ ଉତ୍ପାଦନ (ଯଥା: ଦୁଗ୍ଧ, ମାଂସ, ଅଣ୍ଡା ଇତ୍ୟାଦି) କରିବା ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ 'ପଶୁପାଳନ' କୁହାଯାଏ।

📝 4.

Question: ❓ ଗୋପାଳନ ନିମିତ୍ତ କେଉଁ କେଉଁ ବିଷୟ ପ୍ରତି ଗୁରୁତ୍ବ ଦେବାକୁ ପଡ଼େ ?

Answer: 💡 ଲାଭଦାୟକ ଗୋପାଳନ ନିମିତ୍ତ ମୁଖ୍ୟତଃ 3 ଟି ବିଷୟ ପ୍ରତି ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେବାକୁ ପଡ଼େ:

  • ବାସସ୍ଥାନ (Habitat): ଉତ୍ତମ ବାୟୁଚଳାଚଳ ଥିବା, ଖଦଡ଼ିଆ ଚଟାଣଯୁକ୍ତ ଏବଂ ପରିଷ୍କାର ଗୁହାଳର ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବା।

  • ଗୋ-ଖାଦ୍ୟ (Feed): ଶରୀର ଗଠନ ପାଇଁ ତନ୍ତୁ ଜାତୀୟ ଖାଦ୍ୟ ଏବଂ ଦୁଗ୍ଧ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ପୁଷ୍ଟିକର ଦାନା ଜାତୀୟ ଖାଦ୍ୟ ପ୍ରଦାନ କରିବା।

  • ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ରୋଗ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ (Health Care): ଠିକ୍ ସମୟରେ ଟୀକାକରଣ କରିବା ଏବଂ ଗୁହାଳର ପରିଷ୍କାର ପରିଚ୍ଛନ୍ନତା ରକ୍ଷା କରିବା।

📝 5.

Question: ❓ ଗୋଖାଦ୍ୟ କେତେ ପ୍ରକାର ?

Answer: 💡 ଗୋଖାଦ୍ୟ ମୁଖ୍ୟତଃ 2 ପ୍ରକାରର ହୋଇଥାଏ:

  • ଜୀବନ ଧାରଣ ଖାଦ୍ୟ: ଯାହା ଗୋରୁ ଗାଈଙ୍କର ଶରୀର ଗଠନ ଏବଂ ବଞ୍ଚିବା ନିମିତ୍ତ ନିତାନ୍ତ ଆବଶ୍ୟକ (ଉଦାହରଣ: କଞ୍ଚାଘାସ, ଡାଳପତ୍ର, ନଡ଼ାପାଳ)।

  • ଉତ୍ପାଦକ ଖାଦ୍ୟ: ଯାହା ଗାଈ ଓ ମଇଁଷିଙ୍କ ଦୁଗ୍ଧ ଉତ୍ପାଦନ କ୍ଷମତା ବୃଦ୍ଧି କରେ ବା ବଳଦଙ୍କୁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଅଧିକ ଶକ୍ତି ଦିଏ (ଉଦାହରଣ: ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟ, ତେଲପିଡ଼ିଆ, କୋଳଥ)।

📝 6.

Question: ❓ ରୋଗଗ୍ରସ୍ତ ଗାଈ ଗୋରୁଙ୍କୁ କିପରି ଚିହ୍ନଟ କରିବ ?

Answer: 💡 ସାଧାରଣତଃ ସୁସ୍ଥ ଗାଈଗୋରୁମାନଙ୍କର ଥୋମଣି (ନାକର ଅଗ୍ରଭାଗ) ସବୁବେଳେ ଓଦାଳିଆ ଥାଏ। କିନ୍ତୁ ସେମାନେ ରୋଗଗ୍ରସ୍ତ ହେଲେ ସେମାନଙ୍କର ଥୋମଣି ଶୁଖିଲା ରହେ ଏବଂ ସେମାନେ ନିସ୍ତେଜ ହୋଇ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବା କମାଇ ଦିଅନ୍ତି। ଏହି ସହଜ ଲକ୍ଷଣରୁ ସେମାନଙ୍କୁ ଚିହ୍ନଟ କରାଯାଇପାରିବ।

📝 7.

Question: ❓ କେଉଁ କେଉଁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ କୁକୁଡ଼ା ପାଳନ କରାଯାଏ ?

Answer: 💡 କୁକୁଡ଼ା ପାଳନ (Poultry Farming) ମୁଖ୍ୟତଃ 2 ଟି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ କରାଯାଏ:

  • 🥚 ଅଣ୍ଡା ଉତ୍ପାଦନ ପାଇଁ (Layers): ବେଶୀ ସଂଖ୍ୟାରେ ଏବଂ ବଡ଼ ଆକାରର ଅଣ୍ଡା ଦେଉଥିବା କୁକୁଡ଼ା (ଯଥା: ହ୍ଵାଇଟ୍‌ ଲେଗ୍ ହଣ୍ଡ) ପାଳନ କରିବା।

  • 🍗 ମାଂସ ଉତ୍ପାଦନ ପାଇଁ (Broilers): କମ୍ ସମୟରେ ଅଧିକ ଓଜନ ହୋଇ ପ୍ରଚୁର ମାଂସ ଯୋଗାଉଥିବା କୁକୁଡ଼ା (ଯଥା: ବ୍ରାହ୍ମା, ଅସିଲ୍) ପାଳନ କରିବା।

 

📝 8.

Question: ❓ ସଙ୍କରୀକରଣ କୁକୁଡ଼ାଠାରେ କି କି ଗୁଣ ଦେଖିବାକୁ ପାଇବା ?

Answer: 💡 ଦେଶୀ ଓ ବିଦେଶୀ କୁକୁଡ଼ାର ସଙ୍କରୀକରଣରୁ ସୃଷ୍ଟି କୁକୁଡ଼ାଠାରେ ନିମ୍ନଲିଖିତ ଗୁଣଗୁଡ଼ିକ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ:

  • ଉତ୍ତମ ସଂଖ୍ୟାତ୍ମକ ଓ ଗୁଣାତ୍ମକ ଚିଆଁ ଉତ୍ପାଦନ କ୍ଷମତା।

  • ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଦିନେ ପରିବେଶକୁ ଖାପ ଖୁଆଇ ଚଳିପାରିବା ତଥା ଉଚ୍ଚତାପକୁ ସହ୍ୟ କରିପାରିବା।

  • କମ୍ ପରିଚାଳନାଗତ ଖର୍ଚ୍ଚ।

  • ଆକାର ଛୋଟ ହୋଇଥିବାରୁ ଶସ୍ତାରେ ମିଳୁଥିବା କୃଷି ଉପଜାତ ପଦାର୍ଥକୁ ଖାଦ୍ୟ ଭାବରେ ବିନିଯୋଗ କରିବା।

📝 9.

Question: ❓ ମାଂସ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ପାଳନ କରାଯାଉଥିବା କୁକୁଡ଼ା ଖାଦ୍ୟରେ କି କି ଭିଟାମିନ୍ ଅଧିକ ପରିମାଣରେ ରହିଥାଏ ?

Answer: 💡 ମାଂସ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ପାଳନ କରାଯାଉଥିବା ବ୍ରଏଲର କୁକୁଡ଼ାମାନଙ୍କ ଖାଦ୍ୟରେ ପୁଷ୍ଟିସାର ଓ ସ୍ନେହସାର ସହ ଖାସ୍ କରି ଭିଟାମିନ୍ 'A' (ଏ) ଏବଂ ଭିଟାମିନ୍ 'K' (କେ) ଅଧିକ ପରିମାଣରେ ରହିଥାଏ।

📝 10.

Question: ❓ ଭାରତରେ ମାଛକୁ କାହିଁକି ବହୁଳ ଭାବରେ ଖାଦ୍ୟ ରୂପେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ ?

Answer: 💡 ଭାରତ ଭଳି ଏକ ବିକାଶଶୀଳ ଦେଶରେ ପୁଷ୍ଟିସାର ଜାତୀୟ ଖାଦ୍ୟର ଚାହିଦା ଅଧିକ। ମାଛ ଏହି ପୁଷ୍ଟିସାରର ଏକ ମୁଖ୍ୟ ଉତ୍ସ ହୋଇଥିବା ବେଳେ, ଏହା ଖୁବ୍ ସହଜରେ ଏବଂ ସୁଲଭ ଦରରେ ଉପଲବ୍ଧ ହୋଇଥାଏ। ତେଣୁ ଭାରତରେ ମାଛକୁ ବହୁଳ ଭାବରେ ଖାଦ୍ୟ ରୂପେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ।

📝 11.

Question: ❓ ସାମୁଦ୍ରିକ ମାଛ ଧରିବା ପାଇଁ କେଉଁ ନୂତନ ପଦ୍ଧତି ପ୍ରୟୋଗ କରାଯାଉଛି ?

Answer: 💡 ଆଜିକାଲି ସମୁଦ୍ରରୁ ଅଧିକ ମାଛ ଧରିବା ପାଇଁ ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ତଥା ନୂତନ ପଦ୍ଧତି ଯଥା- ଉପଗ୍ରହ (Satellites) ଏବଂ ଶବ୍ଦ ସମ୍ବେଦି ତରଙ୍ଗ ବା ସୋନାର (SONAR) ର ପ୍ରୟୋଗ କରାଯାଉଛି।

📝 12.

Question: ❓ ମେରିକଲ୍‌ଚର କହିଲେ କ'ଣ ବୁଝ ?

Answer: 💡 ସମୁଦ୍ର ଜଳକୁ ଆବଦ୍ଧ କରି ଯେଉଁ ସାମୁଦ୍ରିକ ମତ୍ସ୍ୟଚାଷ ତଥା ବାଣିଜ୍ୟିକ ଉତ୍ପାଦନ (ଯଥା: ବାଗ୍‌ଦା ଚିଙ୍ଗୁଡ଼ି, କଙ୍କଡ଼ା, ଏବଂ ମୁକ୍ତା ଶାମୁକା ଚାଷ) କରାଯାଏ, ତାହାକୁ ମେରିକଲ୍‌ଚର (Mariculture) କୁହାଯାଏ।

📝 13.

Question: ❓ ଆକ୍ୱାକଲ୍‌ଚର କହିଲେ କ'ଣ ବୁଝ ?

Answer: 💡 ମଧୁର ଜଳରେ (ଯଥା- ପୋଖରୀ, ହ୍ରଦ ଆଦିରେ) କିମ୍ବା ଆବଦ୍ଧ ପୋଖରୀରେ କରାଯାଉଥିବା ମାଛଚାଷ ବା ଜଳଜ ପ୍ରାଣୀ ପାଳନକୁ ଆକ୍ୱାକଲ୍‌ଚର (Aquaculture) କୁହାଯାଏ।

📝 14.

Question: ❓ ପ୍ରାକୃତିକ ଜଳାଶୟରୁ ମାଛ ଜାଆଁଳ ସଂଗ୍ରହ କରିବା ବେଳେ କି ପ୍ରକାର ଅସୁବିଧାମାନ ଦେଖାଯାଏ ?

Answer: 💡 ପ୍ରାକୃତିକ ଜଳାଶୟରୁ ମାଛ ଜାଆଁଳ ସଂଗ୍ରହ କଲାବେଳେ ମୁଖ୍ୟତଃ ଦୁଇଟି ଅସୁବିଧା ଦେଖାଯାଏ:

  • ପ୍ରଥମତଃ, ଅଧିକାଂଶ ମାଛ କେବଳ ବର୍ଷାଋତୁ ଆରମ୍ଭରେ ହିଁ ଅଣ୍ଡା ଦେଇଥାଆନ୍ତି, ତେଣୁ ସବୁ ସମୟରେ ଜାଆଁଳ ମିଳିନଥାଏ।

  • ଦ୍ୱିତୀୟତଃ, ପ୍ରାକୃତିକ ଜଳାଶୟରୁ ସଂଗୃହିତ ମାଛ ଜାଆଁଳରେ ଅନେକ ଅଦରକାରୀ ଓ ହିଂସ୍ର ମାଛର ଜାଆଁଳ ମିଶ୍ରିତ ଅବସ୍ଥାରେ ରହିଥାଏ, ଯାହା ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଉନ୍ନତ ମାଛ ଉତ୍ପାଦନରେ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି କରିଥାଏ।

ଏହି ଚିତ୍ରରେ ଦିଆଯାଇଥିବା ୧୫ ନମ୍ବର ପ୍ରଶ୍ନର (ପାର୍ଥକ୍ୟ ଦର୍ଶାଅ) ସମସ୍ତ ବିଭାଗର ଉତ୍ତର ନିମ୍ନରେ ସବିଶେଷ ଭାବରେ ପ୍ରଦାନ କରାଗଲା:

📝 15. Question: ❓ ପାର୍ଥକ୍ୟ ଦର୍ଶାଅ (Differentiate between):

Question (କ) ତନ୍ତୁବହୁଳ ଗୋଖାଦ୍ୟ ଓ ଦାନା ଜାତୀୟ ଗୋଖାଦ୍ୟ

Answer: 💡

  • 🌿 ତନ୍ତୁବହୁଳ ଗୋଖାଦ୍ୟ (Roughage Feed): ଏଥିରେ ଅଧିକ ପରିମାଣରେ ତନ୍ତୁ (Fibre) ଥାଏ। ଏହା ମୁଖ୍ୟତଃ ପଶୁମାନଙ୍କର ଶରୀର ଗଠନ ଏବଂ ଜୀବନ ଧାରଣ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ। ଉଦାହରଣ: କଞ୍ଚାଘାସ, ଡାଳପତ୍ର, ନଡ଼ାପାଳ ଓ ଶୁଖିଲା ଘାସ ଇତ୍ୟାଦି।

  • 🌾 ଦାନା ଜାତୀୟ ଗୋଖାଦ୍ୟ (Concentrate Feed): ଏଥିରେ ତନ୍ତୁର ପରିମାଣ କମ୍ ଥାଏ କିନ୍ତୁ ପୁଷ୍ଟିସାର ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପୋଷକ ତତ୍ତ୍ୱ ଅଧିକ ଥାଏ। ଏହା ଗାଈମାନଙ୍କର ଦୁଗ୍ଧ ଉତ୍ପାଦନ ବୃଦ୍ଧି ଓ ବଳଦମାନଙ୍କୁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାର ଶକ୍ତି ଯୋଗାଇଥାଏ। ଉଦାହରଣ: ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟ, ତେଲପିଡ଼ିଆ, ବିରି, କୋଳଥ ଇତ୍ୟାଦି।

Question (ଖ) ଖଣିଜ ମିଶ୍ରଣ ଓ ଖାଦ୍ୟ ମିଶ୍ରଣ

Answer: 💡

  • 🪨 ଖଣିଜ ମିଶ୍ରଣ (Mineral Mixture): ଏହା ପଶୁମାନଙ୍କ ଶରୀରରେ ହାଡ଼ର ଗଠନ, ରକ୍ତ ତିଆରି ଏବଂ ସାମଗ୍ରିକ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ଖଣିଜ ଲବଣ (ଯଥା- କ୍ୟାଲସିୟମ୍, ଫସଫରସ୍) ଯୋଗାଇଥାଏ।

  • 🧪 ଖାଦ୍ୟ ମିଶ୍ରଣ (Feed Additives): ଗୋଖାଦ୍ୟର ଗୁଣବତ୍ତା ଏବଂ ରୋଗ ପ୍ରତିରୋଧକ ଶକ୍ତି ବଢ଼ାଇବା ପାଇଁ ଖାଦ୍ୟରେ ଅତିରିକ୍ତ ଭାବେ ଭିଟାମିନ୍ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପ୍ରୋଟିନ୍ ଯୁକ୍ତ ପଦାର୍ଥ ମିଶାଯାଇଥାଏ ଯାହାକୁ ଖାଦ୍ୟ ମିଶ୍ରଣ କୁହାଯାଏ।

Question (ଗ) ମାଂସ ଉପଯୋଗୀ କୁକୁଡ଼ା ଓ ଅଣ୍ଡା ଉପଯୋଗୀ କୁକୁଡ଼ା

Answer: 💡

  • 🍗 ମାଂସ ଉପଯୋଗୀ କୁକୁଡ଼ା (Broilers): ଏହି କୁକୁଡ଼ାଗୁଡ଼ିକୁ ମୁଖ୍ୟତଃ କମ୍ ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ଅଧିକ ଓଜନ ବଢ଼ାଇ ମାଂସ ପାଇବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ପାଳନ କରାଯାଏ। ଏମାନଙ୍କ ଖାଦ୍ୟରେ ସ୍ନେହସାର ଏବଂ ଭିଟାମିନ୍ 'A' ଓ 'K' ଅଧିକ ପରିମାଣରେ ଥାଏ। (ଉଦାହରଣ: କର୍ଣ୍ଣିସ୍, ବ୍ରାହ୍ମା)।

  • 🥚 ଅଣ୍ଡା ଉପଯୋଗୀ କୁକୁଡ଼ା (Layers): ଏମାନଙ୍କୁ ବେଶୀ ସଂଖ୍ୟାରେ ଏବଂ ବଡ଼ ଆକାରର ଅଣ୍ଡା ପାଇବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ପାଳନ କରାଯାଏ। ଏମାନଙ୍କ ଖାଦ୍ୟ ଓ ରକ୍ଷଣାବେକ୍ଷଣ ବ୍ରଏଲର କୁକୁଡ଼ାଠାରୁ ଭିନ୍ନ ହୋଇଥାଏ। (ଉଦାହରଣ: ହ୍ଵାଇଟ୍‌ ଲେଗ୍‌ହଣ୍ଡ)।

Question (ଘ) ମଧୁରଜଳ ସଂପଦ ଓ ଲବଣଜଳ ସଂପଦ

Answer: 💡

  • 🏞️ ମଧୁରଜଳ ସଂପଦ (Freshwater Resources): ନଦୀ, ପୋଖରୀ, କେନାଲ, ହ୍ରଦ ଏବଂ ଜଳଭଣ୍ଡାରରୁ ମିଳୁଥିବା ଜଳକୁ ମଧୁରଜଳ ସଂପଦ କୁହାଯାଏ। ଏଠାରେ ରୋହି, ଭାକୁର, ମିରିକାଳି ଆଦି ମାଛ ଚାଷ କରାଯାଏ।

  • 🌊 ଲବଣଜଳ ସଂପଦ (Saltwater/Marine Resources): ସମୁଦ୍ର, ମୁହାଣ ଏବଂ ଲବଣାକ୍ତ ହ୍ରଦକୁ ଲବଣଜଳ ସଂପଦ କୁହାଯାଏ। ଏଠାରୁ ଟୁନା, ସାର୍କ, ପମ୍ପରେଟ୍, ଏବଂ ବାଗ୍‌ଦା ଚିଙ୍ଗୁଡ଼ି ଆଦି ସାମୁଦ୍ରିକ ପ୍ରାଣୀ ମିଳିଥାଏ।

Question (ଙ) ଏକକ ମାଛଚାଷ ଓ ମିଶ୍ରିତ ମାଛଚାଷ

Answer: 💡

  • 🐟 ଏକକ ମାଛଚାଷ (Monoculture): ଗୋଟିଏ ଆବଦ୍ଧ ପୋଖରୀ କିମ୍ବା ଜଳାଶୟରେ କେବଳ ଗୋଟିଏ ପ୍ରକାରର ବା ଜାତିର ମାଛ ଚାଷ କରାଯିବା ପ୍ରଣାଳୀକୁ ଏକକ ମାଛଚାଷ କୁହାଯାଏ।

  • 🐠 ମିଶ୍ରିତ ମାଛଚାଷ (Composite Pisciculture): ଗୋଟିଏ ପୋଖରୀରେ 5 ରୁ 6 ପ୍ରକାରର ବିଭିନ୍ନ ଜାତିର ମାଛ (ଯଥା- ରୋହି, ଭାକୁର, ମିରିକାଳି) ଯେଉଁମାନେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ସ୍ତରରୁ ଖାଦ୍ୟ ସଂଗ୍ରହ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ଏକାଠି ମିଶାଇ ଚାଷ କରାଗଲେ ତାହାକୁ ମିଶ୍ରିତ ମାଛଚାଷ କୁହାଯାଏ। ଏହାଦ୍ୱାରା ଉତ୍ପାଦନ ଅଧିକ ହୁଏ।

Question (ଚ) ଭାରତୀୟ ମହୁମାଛି ଓ ଇଟାଲୀୟ ମହୁମାଛି

Answer: 💡

  • 🐝 ଭାରତୀୟ ମହୁମାଛି (Indian Honey Bee): ଏମାନଙ୍କର ମହୁ ସଂଗ୍ରହ କରିବା ଦକ୍ଷତା ସାମାନ୍ୟ କମ୍ ଏବଂ ଏମାନେ ପ୍ରକୃତିରେ ସାମାନ୍ୟ ହିଂସ୍ର ହୋଇଥାନ୍ତି।

  • 🍯 ଇଟାଲୀୟ ମହୁମାଛି (Italian Honey Bee): ଏମାନଙ୍କର ମହୁ ସଂଗ୍ରହ କରିବା କ୍ଷମତା ବହୁତ ଅଧିକ, ଏମାନେ କମ୍ ହିଂସ୍ର ଅଟନ୍ତି ଏବଂ ମହୁଫେଣାରେ ଅଧିକ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହିପାରନ୍ତି। ତେଣୁ ବ୍ୟବସାୟିକ ମହୁଚାଷ ପାଇଁ ଇଟାଲୀୟ ମହୁମାଛିର ବ୍ୟବହାର ବେଶୀ କରାଯାଏ।

withteachers 

📝 16. ଶୂନ୍ୟସ୍ଥାନ ପୂରଣ କର (Fill in the blanks)

(କ)

Question: ❓ ଦୁଗ୍ଧ ଉତ୍ପାଦନ ନିମନ୍ତେ ପାଳନ କରାଯାଉଥିବା ଗାଈକୁ _________ କୁହାଯାଏ ।

Answer: 💡 ଦୁହାଁଳିଆ ଗାଈ (Milch cow) 🐄

(ଖ)

Question: ❓ କୃଷିକାର୍ଯ୍ୟ ସଂପାଦନ ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ପଶୁକୁ _________ କୁହାଯାଏ ।

Answer: 💡 ଭାରବାହୀ ପଶୁ (Draft animal) 🐂

(ଗ)

Question: ❓ ଦ୍ରୁତ ଜୈବ ବିଘଟନ _________ ସାରର ହୋଇଥାଏ ।

Answer: 💡 ଜୈବ (Organic) 🍂

(ଘ)

Question: ❓ ନଡ଼ାପାଳ ଓ ଡାଳପତ୍ରକୁ _________ ଗୋଖାଦ୍ୟ କୁହାଯାଏ ।

Answer: 💡 ତନ୍ତୁବହୁଳ (Roughage) 🌾

(ଙ)

Question: ❓ ବାହ୍ୟପରଜୀବୀ ଦ୍ଵାରା ଗୋରୁଗାଈମାନଙ୍କଠାରେ _________ ଦେଖାଯାଏ ।

Answer: 💡 ଚର୍ମରୋଗ (Skin diseases) 🦠

(ଚ)

Question: ❓ ଉଦ୍ଭିଦର ଆବଶ୍ୟକୀୟ ପୋଷକଗୁଡ଼ିକୁ ମୃତ୍ତିକାରେ ଉପଲବ୍ଧ କରାଇବାରେ ସହାୟକ ହେଉଥିବା ଅଣୁଜୀବ ପୋଷଣକୁ _________ କୁହାଯାଏ ।

Answer: 💡 ଜୈବ ଉର୍ବରକ (Biofertilizer) 🌱

(ଛ)

Question: ❓ କର୍ଣ୍ଣିସ୍ କୁକୁଡ଼ା _________ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ପାଳନ କରାଯାଏ ।

Answer: 💡 ମାଂସ (Meat) 🍗

(ଜ)

Question: ❓ ଜୈବିକ କୃଷି ଏକ _________ କୃଷି ପଦ୍ଧତି ।

Answer: 💡 ପୋଷଣୀୟ (Sustainable) 🚜

(ଝ)

Question: ❓ ଆବଦ୍ଧ ପୋଖରୀରେ ହେଉଥିବା ମାଛଚାଷକୁ _________ କୁହାଯାଏ ।

Answer: 💡 ଏକ୍ୱାକଲ୍‌ଚର (Aquaculture) 🐟

(ଞ)

Question: ❓ ସମୁଦ୍ର ଜଳରେ ହେଉଥିବା ମାଛଚାଷକୁ _________ କୁହାଯାଏ ।

Answer: 💡 ମେରିକଲ୍‌ଚର (Mariculture) 🌊

(ଟ)

Question: ❓ ବର୍ଷାଦିନେ ଚାଷ କରାଯାଉଥିବା ଫସଲକୁ _________ କୁହାଯାଏ ।

Answer: 💡 ଖରିଫ (Kharif) 🌧️

(ଠ)

Question: ❓ ହରମୋନ୍ ପ୍ରୟୋଗ ଦ୍ୱାରା ମାଛମାନଙ୍କର ପ୍ରଜନନ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ _________ ପ୍ରଜନନ କୁହାଯାଏ ।

Answer: 💡 ପ୍ରରୋଚିତ (Induced) 💉

(ଡ)

Question: ❓ ମହୁଫେଣାରୁ ମହୁ ବ୍ୟତୀତ _________ ମିଳେ ଯାହା ଔଷଧ ଶିଳ୍ପରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ ।

Answer: 💡 ମହମ (Wax) 🍯

(ଢ)

Question: ❓ ଆମ ରାଜ୍ୟରେ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଧାନ ଗବେଷଣା କେନ୍ଦ୍ର _________ ଠାରେ ଅବସ୍ଥିତ ।

Answer: 💡 କଟକ (Cuttack) 🏢

withteachers.in 

📝 17. Question: ❓ ଭ୍ରମ ସଂଶୋଧନ କର (ରେଖାଙ୍କିତ ଶବ୍ଦକୁ ବଦଳାଇ) - (Correct the errors by changing the underlined words):

  • (କ) କାନକ୍ରେଜ ଏକ ବିଦେଶୀ ଗାଈ ।

    Answer: 💡 ଜର୍ସି / ଫ୍ରିଏସିଏନ୍ ଏକ ବିଦେଶୀ ଗାଈ । 🐄

  • (ଖ) ଚର୍ମରୋଗ ଏକ ଅନ୍ତଃପରଜୀବୀ ଜନିତ ରୋଗ ।

    Answer: 💡 ଫାଟୁଆ / ପ୍ଲିହାଜ୍ଵର ଏକ ଅନ୍ତଃପରଜୀବୀ ଜନିତ ରୋଗ । 🦠

  • (ଗ) ବ୍ରାହ୍ମା ଏକ ଅଣ୍ଡାଦିଆ କୁକୁଡ଼ା ।

    Answer: 💡 ହ୍ଵାଇଟ୍ ଲେଗହଣ୍ଡ ଏକ ଅଣ୍ଡାଦିଆ କୁକୁଡ଼ା । 🐔

  • (ଘ) ଭାରତର ସମୁଦ୍ରତଟ ଅଞ୍ଚଳର ଦୈର୍ଘ୍ୟ ପ୍ରାୟ 7000 କି.ମି. ।

    Answer: 💡 ଭାରତର ସମୁଦ୍ରତଟ ଅଞ୍ଚଳର ଦୈର୍ଘ୍ୟ ପ୍ରାୟ 7500 କି.ମି. । 🌊

  • (ଙ) ବିଦେଶୀ କାର୍ପ ଜଳର ଉପରସ୍ତରରୁ ଖାଦ୍ୟ ସଂଗ୍ରହ କରେ ।

    Answer: 💡 ବିଦେଶୀ କାର୍ପ ଦଳ ଓ ଶିଉଳୀକୁ ଖାଦ୍ୟ (ରୂପେ) ସଂଗ୍ରହ କରେ । 🌿

📝 18. Question: ❓ 'କ' ସ୍ତମ୍ଭ ଓ 'ଖ' ସ୍ତମ୍ଭ ମେଳ କର (Match Column A with Column B):

('କ' ସ୍ତମ୍ଭରେ ଥିବା ମାଛର ନାମ ସହ 'ଖ' ସ୍ତମ୍ଭରେ ଥିବା ସେମାନଙ୍କ ଖାଦ୍ୟ ସଂଗ୍ରହ ସ୍ତରର ସଠିକ୍ ମିଳନ ନିମ୍ନରେ ଦିଆଗଲା)

Answer: 💡

  • 🐟 ଭାକୁର ମାଛ ➡️ ଜଳର ଉପରସ୍ତରରୁ ଖାଦ୍ୟ

  • 🐟 ରୋହି ମାଛ ➡️ ଜଳର ମଧ୍ୟସ୍ତରରୁ ଖାଦ୍ୟ

  • 🐟 ମିରିକାଳି ମାଛ ➡️ ଜଳର ନିମ୍ନସ୍ତରରୁ ଖାଦ୍ୟ

  • 🐠 ବିଦେଶୀ କାର୍ପ ➡️ ଦଳ ଓ ଶିଉଳୀ

📝 19. Question: ❓ ଦୁଗ୍ଧ ପ୍ରକ୍ରିୟାକରଣରୁ କେଉଁ କେଉଁ ଉତ୍ପାଦ ମିଳେ ?

Answer: 💡 ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କଠାରୁ ମିଳୁଥିବା ଦୁଗ୍ଧକୁ ପ୍ରକ୍ରିୟାକରଣ କଲେ ସେଥିରୁ ଅନେକ ଦରକାରୀ ଉତ୍ପାଦ ମିଳିଥାଏ। ସେଗୁଡ଼ିକ ହେଲା:

  • କ୍ରିମ୍ (Cream)

  • ଦହି (Curd)

  • ଘୋଳଦହି (Butter milk)

  • ଘିଅ (Ghee)

  • ଘନୀଭୂତ ଦୁଗ୍ଧ (Condensed milk)

  • ଗୁଣ୍ଡ ଦୁଗ୍ଧ (Milk powder)

  • ଛେନା (Cheese / Paneer)

  • ଖୁଆ (Khoya) 🧀🥛